بررسی ترکیب اولیه جمعیتی در اطراف  بنای مهربین و تاریخچه مهاجرت‏ ها به این منطقه و شکل‏ گیری آبادی‏های ماربین نیاز به منابع و پژوهش وسیع و نگارش شاید کتابی جداگانه دارد، اما از آنجا که در دهه 1340 و1350 چند نوبت مهاجرت جدید به همایون‏شهر شروع و هنوز هم ادامه دارد نگاهی گذرا به مهاجرت‏ های عمده در طول تاریخ منطقه می‏شود.

مهاجرت آریایی ‏ها

بر پایه برخی متون قدیمی در پایین بنای مهربین یکی دو آبادی وجود داشته است که بومیان در آن ساکن بودند. اگر نظریه مهاجرت مادها به سرزمین ایران و سابقه سکونت در نواحی مختلف از جمله اطراف بنای مهرین یا مهربین را قبول کنیم، حدود دو تا چهار هزارسال پیش از میلاد آریایی ‏ها به فلات ایران مهاجرت کردند و هر کدام از اقوام در محلی ساکن شدند. گروهی که در تاریخ به نام پاری تاکنها (پری تاکن ها) ملقب بودند در نواحی ماربین، برخوار و جرقویه، اردستان و نطنز ساکن و اولین مساکن حصار‏دار و قلعه‏ای خندق‏دار را با حفر اولین قنوات به وجود آورده و به کشاورزی و دام پروری مشغول شدند و حتی آبادی‏های جدید به وجود آوردند. توسعه آبادی‏ها نهایتا به تشکیل شهر مهربین منجر شد که تا دو سه قرن بعد از اسلام هم رونق داشت.

مهاجرت یهودیان

مهاجرت یهودیان به اصفهان و تعدادی از آنها به منطقه ماربین در تاریخ مهاجرت‏ها به منطقه طرح شده است. در مقاله يهوديان اصفهان تحقيق و تنظيم اكبرشيراني در خصوص پیشینه اقامت یهودیان در اصفهان و سابقه آن در زمان کوروش و تغییر و تحولات بعدی آمده است: «دسته‏اي از يهوديان نيز در سال 79 ميلادي به سبب حمله تيتوس، امپراتور روم، از طريق شوش و ايلام وارد ايران شده در اطراف اصفهان آرام گرفتند. اصفهان و مناطق گسترده‏‏اي پيرامون آن به جايگاه سكونت يهوديان تبديل گشته بود، چنان كه از «گز» در شمال شرقي اصفهان تا آبادي‏هاي «پريشان»، «خيزان» و «بنه اصفهان» در غرب آن و از منطقه «زفره» در جنوب شرقي تا «لنجان» در جنوب غربي اصفهان يادگارهايي از اين قوم برجاي مانده است.».

اسکان بعضی اقوام در منطقه

در ریشه‏یابی نام ورنوسفادران این نظریه وجود دارد که ملکشاه سومین پادشاه سلجوقی در قرن پنجم به عنوان قدردانی از قوم ورنوس که از شجاع ترین سپاهیان وی بودند، زمین ‏های اطراف گاردژ را به آنها اهدا کرد. محل اسکان این قوم ورنوس بهادران نامیده شد که به مرور زمان به ورنوسفادران تبدیل شد.

همچنین بعضی نظریات از اسکان قومی مهاجر در زمین ‏های کشاورزی فروشان حکایت دارد.

مهاجرت‏های دوران صفوی

دوران بعدی که در بررسی مهاجرت‏ها به منطقه اهمیت دارد دوران صفوی و به خصوص دوران شاه عباس صفوی است. در این دوران دو نوع مهاجرت به اصفهان و اطراف آن صورت گرفت، دسته اول مهاجرت‏های اجباری وکوچاندن نژادها و ملیت‏ها از قفقاز و گرجستان و دیگر مناطق به اصفهان و اطراف آن بود که شاهان صفوی به دلایل مختلف انجام داده‏اند. فضلی خوزانی مورخ آن دوران در کتابش به شرح برخی از این اقدامات پرداخته است. دسته دوم مهاجرت علمای شیعه از مناطق مختلف از جمله جبل عامل لبنان به پایتخت شیعیان به منظور تحصیل و تدریس در حوزه علمیه اصفهان بوده است که تعدادی از این مهاجران آبادی‏های ماربین از جمله سه محل اصلی آنرا برای سکونت برگزیدند. عده‏ای معتقدند به دلیل رونق بازار ورنوسفادران، صاحبان بعضی مشاغل مانند سنگتراشی، حلاجی و مسگری در آن مشغول و اینگونه حرف را در منطقه توسعه دادند. بعد از حمله محمود افغان به اصفهان بسیاری از علمای شیعه ساکن اصفهان به نقاط دیگر از جمله به آبادی‏های فروشان، خوزان و ورنوسفادران به دلیل امن بودن مهاجرت کردند. جد خانواده‏های میردامادی، لقمانی، اشرفی، نورایی، جبل العاملی، دیباجی و.... از جمله مهاجران در این دوره به مناطق مذکور بودند.

مهاجرت‏های دوران رضا شاه

سندی از سال 1313 مبنی بر مراقبت از عملیات مهاجرین شوروی در منطقه سده وجود دارد که نشان می‏دهد در آن سالها تعدادی مهاجر از شوروی در سده ساکن بوده‏ اند.

یکی از سیاست‏های رضا پهلوی کوچاندن و تبعید قبایل مخالف خود به نقاط دیگر کشور بوده است. اسناد نشان می‏دهد تعدادی از آنها از جمله کردهای گلباغی و بلوچ‏ها‌ در اصفهان و سده اسکان داده شدند.

بازگشت عراقی‏های ایرانی تبار به آدریان

همانطور که در موضوع قحطی‏ها و بررسی شرایط اقتصادی دهه 1320 آمد تعدادی از اهالی ماربین در جستجوی کار به مناطق دیگر کشور و جهان از جمله به بعضی شهرهای عراق مهاجرت کردند. در دهه 1340 

ایرانی‏هایی که از دیرباز به عراق مهاجرت کرده بودند به جرم ایرانی بودن و تمدید نشدن اقامت مجبور به ترک خاک عراق شدند. اینان به معاودین (بازگشت داده شدگان) معروف گردیدند. تعدادی از آنها که حتی در عراق متولد شده بودند در همایون‏شهر از سال 1342 بیشتر در محله آدریان ساکن شدند.

شروع مهاجرت بختیاری‏ها به بخش همایون‏شهر

با آبگیری سد زاینده رود در سال 1349 ساکنین روستاهای پشت سد مجبور به مهاجرت شدند. تعدادی از این افراد بخش همایون‏شهر را انتخاب کرده و بیشتر زمین‏های ارزان قیمت کشاورزی شمال جوی‏آباد در حوالی قلعه جعفرآباد را خریداری نمودند. خانه‏سازی در این منطقه بدون نقشه شهری شروع شد و افزایش روند مهاجرت، منطقه را به یکی از مناطق پر‏جمعیت بخش تبدیل نمود و منجر به شکل‏گیری محلی جدید گردید که جوی‏آباد را به دو منطقه قدیم و جدید یا بختیاری تقسیم کرد. رود مهاجران به آدریان وجوی آباد وبرحی نقاط دیگر شهر تاثیرات همه جانبه‏ ای را در دهه‏ های بعدی موجب شد.